İPUCU

Donanım Bilgisayar Donanımı İle İlgili Yardımlaşma Bölümümüz ...

Seçenekler

★Sıcaklıktan Kaynaklanan Sorunlar ve Çözüm Önerileri★

LifesTR - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
Üye
Üyelik tarihi:
06/2013
Nereden:
Bildin?
Mesajlar:
1.128
Konular:
281
Teşekkür (Etti):
75
Teşekkür (Aldı):
188
Ticaret:
(0) %
23-07-2013 15:52
#1
Thumbs up
★Sıcaklıktan Kaynaklanan Sorunlar ve Çözüm Önerileri★
Malum yaz aylarının gelmesi ile birlikte hava sıcaklıklarıda bir hayli arttı. Buna bağlı sıcaklık sorunlarıda artışa geçti. Konuyu açmamdaki amaca gelecek olursak, forumumuzun ''Teknik Yardım'' bölümünde özellikle yeni üyelerin ağırlıkta olarak sıcaklık sorunlarına değindiğini görmekteyim. Ve aynı amaca hizmet eden bir sayfada 5 tane konu görmek mümkün. Bu sebepten dolayı diğer konular ''Flood''da kalmadığı için geriye düşmektedir. Ayrıca tek bir başlıkta devam edilmesi ve paylaşağım bilgilerin süzülmesi kullanıcılar adına da yararlı olacağı görüşündeyim. Umarım beğenirsiniz. Elimden geldiğince ( Acemi kullanıcıları dikkate alarak yazmaya çalışacağım. )

Konumuza geçecek olursak, sıcaklık kavramı nesnel bir kavramdır. Değişkenlik göstereceğinden kesin yargılarda bulunmak her zaman için olmasada bazı durumlarda yanlıştır. Dilerseniz sıcaklık kavramından bahsedelim. Örn; bir bileşen için 60C gibi bir sıcaklık o bileşenin sistemi kapatmasına sebebiyet ya da BSOD ( Mavi Ekran ) hatası vermesine müsebbib oluyorsa 60C gibi bir sıcaklık oldukça yüksektir. Ancak kimi bileşenler vardır ki 90C'de dahi herhangi bir sorun yaratmayabilir. Öznellikten kasıt budur.
Örn; AMD Phenom II ailesinden bir işlemci 65C'de kendini kapatabileceği gibi İntel İ7 ailesine ait bir CPU'nun sıcaklık direnci 90C'dir. Çalışma değerleride farklıdır. Tabi ki bazı değerlerden bahsedecek işlemci için hangi platformda yer alırsa alsın. Yük üzerinde 55-60C üstü sıcaklık değerleri yüksek sınıfına girecektir. Bunun yolu 90C'ye kadar gider.

Sıcaklık durumları ve bileşenlerin bu sıcaklık değerlerine karşı geliştirdiği direnci bir bileşenin üretim teknolojisi ( nm ), güç tüketim değerleri ( TDP ), chipseti ve bağlı olduğu seriye veya ailesine bağlıdır. Ayrıca sıcaklık sorunları fan kaynaklı ve toz kaynaklı olabilir. Sıcaklık sorunlarından en çok etkilenen bileşenlerin başında hiç kuşkusuz (CPU) işlemci gelmektedir. Sırası ile anakartın kuzey köprüsü ( North Bridge ) ve ekran kartı bu sırada kendine yer bulur. Bu sebeple işlemciler üzerinde daha çok duracağım.

Ayrıca her bileşenin sistem üzerinde bahsi geçtiği gibi tepkileri farklıdır. Çünkü RAM, Grafik Bağdaştırıcısı ( GPU ), hdD gibi bileşenler sıcaklık değerleri ( Overheat ) yani aşırı bir değere ulaştıklarında sisteme BSOD ekranı getirteceklerdir. Ya da sistemi olduğu gibi kitleyeceklerdir. Lâkin sisteme BSOD ekranı getirtmeden kapattırmazlar veya doğrudan reset attırtmazlar. Ancak işlemci, anakart ve PSU'da durumlar biraz daha farklıdır. Bu bileşenler genellikle işlem kapasitesi ( PSU hariç ) yüksek olduğundan aşırı akım ve gerileme maruz kaldıkları için çok daha fazla ısınırlar ve genel olarak bu duruma karşı koruma sistemleri ( Protection ) geliştirilmiştir. İşlemci ısındığı takdirde sisteme BSOD ekranı getirtip reset attırabileceği gibi doğrudan sistemi kapatabilirde. Yine aynı durum anakart adına da geçerlidir. Anakartın kuzey köprüsü adı verilen köprü ortalama olarak anakart sıcaklığından ~10C daha sıcaktır. Özellikle pasif bir soğutucu ile korunan ve soğutma işlemi gerçekleştirilen köprü anakart üzerindeki çipleri ( birden fazla ) CPU ile FSB uzerinden iletişim kuran çiptir. Kuzey köprüsü sistem fonksiyonlarını kontrol eden iki çipsetten biridir. Uzun lafın kısası Kuzey köprüsü ( O/C ) Overclock üzerinde etkin bir çiptir. Tüm sistem performansını elinde barındırır ve aşırı bir yüke maruz kaldığından işlemci üzerindeki yükü üstlenir ve aşırı ısınır. Ve sistem kapanmasına ya da sistem stabilitesinin kaybolmasına ve BSOD kodunun gelmesine neden olur. PSU'de ise durum biraz daha farklıdır. Birçok koruma sistemi tarafından yönetilen PSU'ler. Her ne kadar kuvvetlide olsa içerisinde yer alan transistör ve sigortalar dirence kimi zaman karşılık koyamayabiliyor. Özellikle sahte PSU olarak tabir edilen ve koruma sistemlerini barındırmayan PSU'ler sistem bileşenlerinide riske atmaktadır. Bir PSU'de Yüksek Akım (OCP), Gerilim (OVP/UVP), Yüksek Sıcaklık (OTP), Kısa Devre (SCP) özellikleri bulunmuyorsa sistem bileşenleride zamana bağlı olarak zarar görecektir. Aşırı sıcaklığa bağlı kendini kapatma ve kapatırkende sistem bileşenlerini yakma gibi bir potansiyeli mevcuttur. Bu sebeple kişisel görüşüm bir PSU bir sistemin en önemli parçasıdır. Mümkün olduğunca koruma sistemi yüksek ve TDP karşılama değeri yüksek bir PSU alınmasını öneririm.







Sıcaklık sorunlarının baş göstereceği sistemler ikiye ayrılır; masaüstü ve dizüstü sistemleridir. Her ikisi içinde çözüm yöntemlerini ayrı ayrı yazının devamında anlatacağım.

Öncelikli olarak bir sistemde sıcaklık sorunu bulunup bulunmadığının anlamını bilmemiz gerekir. Sıcaklık sorunlarını doğuracak bileşenlerin başında işlemci, anakart, anakart kuzey köprüsü, ekran kartı, işlemci ve PSU olduğundan bahsetmiştim. Bu sıcaklık değerlerini ölçebileceğimiz gerektiği takdirde sistemin bu değerlere karşı direncini görebileceğimiz bazı yazılımları önereceğim ve kullanımını anlatacağım.

Bir sistemde oyun oynanırken sistem sıcaklık sorunlarına bağlı kilitlenebilir, kapanabilir, ekrandaki renkler birbirine girebilir. PSU yetmezliği ya da PSU'nun aşırı ısınmasına bağlı olarak kendini kapatması gerçekleşebilir. Ekranda kararması ya da renklerin birbirine karışması durumunda ekran kartı sıcaklık değerleri gözlenmelidir.

En çok tercih ettiğim yazılımların başında Everest, SpeedFan, H/W Monitör CPU-Z yazılımları gelmektedir. Ayrıca işlemci, anakart ve GPU için ''Stress'' test yazılımlarıda mevcuttur. Bunlar Orthos Stress Prime ( CPU'yu test eder ve testin sonu yoktur. ), Furmark ( GPU ), 3D Mark Vantage( Genel olarak sistem bileşenlerini ) ve Everest ( Genel olarak anakart ve CPU üzerine yüklenmektedir. ) içerisinde yer alan Benchmark testleridir. Bulunması kolay olduğundan sistem sıcaklık testi adına bu testleri önerebilirim.

Orthos adlı yazılımın bir sonu olmadığından ilk yarım saatlik testten başarı ile çıkan sistem kesinlikle stabildir. Ayrıca bu testler esnasında tüm sıcaklık değerleri gözlemlenmelidir. Ve SS şeklinde gerektiği takdirde bu başlıktada paylaşılabilir. Elimden geldiğince yardım olacağım.



[B]Everest adlı yazılım benim tercih ettiklerim arasındadır, programı indirin ve kurun. Açtığınızda sol ana panelde yer alan ''Algılayıcı Simgeler'' sekmesinde sistem sıcaklık değerleri yer alır, ayrıca bu panelde gerekli ayarlar yapıldığı takdirde ''Görev çubuğunda'' sıcaklık değerleride gözücek
[COLOR="rgb(152, 251, 152)"]Temsili bir ekran alıntısı ekleyeceğim.



Not: Bazı durumlarda şahsen sıcaklık sorunlarında BİOS üzerinden sıcaklık değerlerinin H/W Monitör sekmesinden kontrol edilmesi taraftarıyım. Çünkü yazılımsal veriler her zaman doğru değerleri göstermeyebilir.
---------------------
Asistanlık Yolunda Emin Adımlarla Yürüyorum.

Skype Adresim : Yaaa Vermek Yasakmış Zorla Sildirdiler

Yardım Etmeyi Severim

Varsa Sorunuz Bana Özel Mesaj Atarak Ulaşabilirsiniz.

Bazı insanlar o kadar fakir ki;
sahip oldukları tek şey para.


Bookmarks


« Önceki Konu | Sonraki Konu »
Seçenekler

Yetkileriniz
Sizin Yeni Konu Acma Yetkiniz var yok
You may not post replies
Sizin eklenti yükleme yetkiniz yok
You may not edit your posts

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-Kodları Kapalı
Trackbacks are Kapalı
Pingbacks are Kapalı
Refbacks are Kapalı