Dinî-Tasavvufî Türk Edebiyatı

hantala

Kıdemli Üye
20 Tem 2007
3,279
33
HER YERDEYİM VALA:D
Dinî-Tasavvufî Türk Edebiyatı
  • [FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Dinî-Tasavvufî Türk Edebiyatı
    [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Dinî-Tasavvufî Türk edebiyatı İslâmiyet’in ve Tasavvufun etkisiyle ortaya çıkmıştır. [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]İslâmiyet’in kökleşip yayılmasında büyük etkisi olan tasavvuf, zamanla edebî eserlerde de işlenmiş, din ve tasavvuf, edebiyat aracılığıyla yayılmaya çalışılmıştır.[/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Tasavvuf, fizik ötesi gerçekleri, insanı, insanlığı ve evreni kapsayan bir düşünce düzeni, bir din felsefesidir. Kalbi dünya alâkalarından ayırarak, Allah sevgisiyle doldurmayı amaçlayan tasavvuf, bir düşünüş ve inanç sistemidir. İçinde yaşadığımız âlemin esrarı nedir? Niçin yaşıyoruz? Niçin geldik bu dünyaya? Biz neyiz? Yaşamanın anlamı, var olmanın aslı, gerçek başlangıç ve son nelerdir? İşte tasavvuf bu sorulara cevap vermeye çalışır. [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Tasavvufa göre her şeyin kaynağı Tanrı’dır. Evrenin varlığı Tanrı’nın güzelliğinin yansımasıdır. Tanrı tek güzelliktir ve tek varlıktır. İnsanlar da Tanrı’nın birer parçasıdır. İnsan yaratılmakla, dünyaya gönderilmekle aslında gurbete gönderilmiştir. Herkes ona kavuşmak için çalışmalıdır. O’na kavuşmak için çabalayanlara ve O’nun mutlak ve eşsiz güzelliğine hayran olanlara âşık denir. Mutasavvıf ise âşık olmanın yanı sıra, tasavvuf felsefesini yazı ve şiirlerinde işleyen, insanlara tasavvufu, dolayısıyla insan ve Allah sevgisini aşılayan kişilerdir.[/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Bunlardan Hoca Ahmet Yesevî (Öl.1167), Anadolu Türklerinin geliştirdiği tasavvuf edebiyatının ilham kaynağıdır. Onun Divan-ı Hikmet adlı tasavvufî eseriyle ve Orta Asya’dan Anadolu’ya gönderdiği öğrencileriyle Türk Tasavvuf edebiyatının XIII. yy.da temelleri atılmıştır. Bu edebiyat, Bektaşîlik tarikatiyle gelişmiş, Yunus Emre ile en mükemmel anlatım yeteneğine ulaşmıştır. [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Yunus Emre’yi bu kadar üne kavuşturan bir başka özellik de dinî-tasavvufî konuları ayrımsız bir insan sevgisiyle anlatmış olmasıdır. XIII asrın ikinci yarısıyla XIV. Asrın başlarında yaşamış olan Yunus Emre, şiirde çığır açmış büyük sufî ve şairdir. Yunus Emre; Divan, Aşık, Tekke ve Tasavvuf Edebiyat tarzlarının her üçünde de etkili olmuştur. Eserlerini sade bir dille söylemiş, hem heceyi hem aruzu kullanmış, lirik şiirin en güzel örneklerini vermiştir.[/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Dinî-Tasavvufî Türk edebiyatına Tekke edebiyatı da denir. [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Dinî-Tasavvufî Türk edebiyatında asıl olan sanat yapmak değil, dinî-yazavvufî düşünceyi yaymaktır. Şair, mensup olduğu tarikatin düşünce sistemini, felsefesini yaymak için şiiri bir araç olarak kullanmıştır. Bunda anonim halk edebiyatının büyük etkisi olmuştur. [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Tekke şairlerinin çoğu tarikatlerde yetişmiş şeyh ve dervişlerdir. Onlar dinî inançları yasaklama ve korkutma yöntemiyle değil, insanı, Allah’ı, tabiatı, cenneti vb. sevdirmekle yaymışlardır. [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Tekke şiir, halk şiirinden de divan şiirinden de nazım şekilleri almıştır. [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Hem aruz hem hece vezni kullanılmıştır. [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Dil sadedir, çünkü halka yöneliktir.[/FONT]

[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]Önemli temsilcileri: [/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]13. yy: Mevlânâ, Sultan Veled, Yunus Emre (Divan, Risaletün-nushiye)[/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]14. yy: Âşık Paşa[/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]15. yy: Süleyman Çelebi, Hacı Bayram Veli, Eşrefoğlu Rumî[/FONT]
[FONT=Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif]16. yy: Pir Sultan Abdal[/FONT]
 
Üst

Turkhackteam.org internet sitesi 5651 sayılı kanun’un 2. maddesinin 1. fıkrasının m) bendi ile aynı kanunun 5. maddesi kapsamında "Yer Sağlayıcı" konumundadır. İçerikler ön onay olmaksızın tamamen kullanıcılar tarafından oluşturulmaktadır. Turkhackteam.org; Yer sağlayıcı olarak, kullanıcılar tarafından oluşturulan içeriği ya da hukuka aykırı paylaşımı kontrol etmekle ya da araştırmakla yükümlü değildir. Türkhackteam saldırı timleri Türk sitelerine hiçbir zararlı faaliyette bulunmaz. Türkhackteam üyelerinin yaptığı bireysel hack faaliyetlerinden Türkhackteam sorumlu değildir. Sitelerinize Türkhackteam ismi kullanılarak hack faaliyetinde bulunulursa, site-sunucu erişim loglarından bu faaliyeti gerçekleştiren ip adresini tespit edip diğer kanıtlarla birlikte savcılığa suç duyurusunda bulununuz.