Dhcp nedir?
Günümüz ağları çokça bilgisayardan oluşmakta. 100, 200, hatta 1000 bilgisayarlı networkler bile bulunmakta bu ağlar uzaktan bakıldığında yönetimi çok zor olduğu düşünülmektedir. Peki işin gerçeği öylemi? Örneğin 1000 bilgisayarlı bir yapıda her bilgisayara gidip tek tek ip atamanız çok uzun bir zamanınızı alacaktır aynı şekilde bu bilgisayarlarının hangilerinin ip adresleri alıp almadıklarının kontrolüde oldukça zor olacaktır. Bu noktada Dhcp, sistem yöneticisinin imdadına yetişiyor. Tam adı Dynamic Host Configuration Protocol protokoldür. Türkçe anlamıysa Dinamik İstemci Ayarlama Protokolüdür. Ağdaki bilgisayarlara belirlediğiniz ip havuzundaki ipleri otomatik olarak bilgisayarlara atamanıza yarıyor. Yani DHCP, Internet Protokolüne (IP) bağlı çalışan ağlardaki hostlar (yani ağa bağlanan cihazlar) için bir ağ yapılandırma protokolüdür. İster yerel ağdaki bir bilgisayar, ister bir yazıcı ya da başka bir cihaz olsun, ağa bağlanan her cihazın bir IP adresi olmak zorundadır. IP aglarına bağlanan cihazların, diğer hostlarla (yani ağa bağlı diğer cihazlarla) iletişim kurabilmeleri için yapılandırılmaları gerekir. Bu yapılandırmada ihtiyaç duyulan temel bilgi IP adresidir. DHCP, ağa bağlanmaya çalışan cihazlara otomatik olarak bir IP adres tahsisi yapar (dinamik IP adresi). Yani, ağa bağlanan cihazın belirli bir IP adresine bağlı olması yerine, o anda ağa tahsis edilen bir alt ağdan (subnet) veya "havuzdan" boşta olan bir IP adresi tahsis edilir. Örneğin büyük bir şirket içerisinde bilgisayarlar veya dizüstü bilgisayarları sık sık yer değiştirir, yazıcılar bir yerden başka bir yere taşınır. DHCP olmaksızın, bu cihazlar her ağa bağlanmaya çalıştığında birisinin bir IP adresi bulması gerekirdi. Ama DHCP bu yer değiştiren, kapatılıp tekrar açılan bilgisayarlara otomatik olarak IP adresi atamak suretiyle ağa güvenli bir şekilde bağlanmasını sağlar.
Dhcp kurulumu için neler gereklidir?
Büyük işletmelerde DHCP Server kurulumu için ağ ortamınızın Server/Client mimarisinde çalışması gereklidir. Yani ortamda bir Domain Controller bulunması gerekebilir. Ev veya küçük ölçekli işletmeler için ADSL, VDSL, G.SHDSL vb. modemlerde zaten DHCP Server bulunmaktadır ayrıca bazı network cihazlarında da DHCP Server özelliği bulunmaktadır (Örğ. Access Point). Bu durumda herhangi bir kurulum yapmaksızın modem yada DHCP Server özelliği taşıyan cihazınızın ayarlarına girerek DHCP ayarlarını yapabilirsiniz. Son olarak ise alternatif 3. part programlar kullanarak kendi bilgisayarınızı DHCP Server haline getirebilirsiniz.
Dhcpnin avantajları nelerdir?
1- Ip adresleri merkezi yoldan dağıtılır.
2- Cihazlar arası Ip çakışmaları engellenir.
3- Cihazları tek tek dolaşıp elle Ip vermektense otomatik olarak dağıtır bu sayede sistem yöneticisinin iş yükünü hafifletir.
Dhcp ile hangi ip ayarları otomatik olarak atanabilir?
1- Ip adresi
2- Default Gateway adresi
3- Subnetmask adresi
4- Dns adresleri
Dhcpnin bileşenleri nelerdir?
1- Scope (kapsam): Network ortamındaki istemcilere verilecek Ip adresi aralığı ve kiralama süresi gibi bilgileri içerir.
2- SuperScope (üst kapsam): SuperScope aynı fiziksel networkte bulunan birden çok mantıksal Ip Networkünü desteklerken kullanılabilecek kapsamların yönetimsel gruplandırmasıdır.
3- Exclusion Range (dışlama aralığı): Kapsamdaki Ip aralığı içinden başka bir Ip aralığını dışlamak için kullanılır.Dışlama aralığındaki Ip adresleri networkteki hiç bir bilgisayara atanmaz.
4- Address Range (adres aralığı): Dhcp kapsamında otomatik olarak Ip atanabilecek Ip adresleri havuzudur.
5- Lease (kiralama): Dhcp sunucusu tarafından belirlenen ve istemci bilgisayarın kendisi için atanan Ip adreslerini kullanabileceği süredir.Default gelen süre : 8 gündür.
6- Reservation(rezervasyon): Dhcp sunucusu tarafından kalıcı bir Ip adresi atanmak istendiği zaman rezervasyon işlemi kullanılır. Rezervasyon cihazın her zaman aynı Ip adresi almasını sağlar.
7- Scope Options: Ip adresi ve SubnetMask değerinin dışındaki TCP/IP yapılandırma bilgisidir.Networkteki Router veya Dns serverın bilgileri gibi.
8- Dhcp relay agent: Kendi segmentinde Dhcp sunucusu bulunmayan istemcilerin Ip almasını sağlar.
Dhcp nasıl çalışır?
1- Dhcp Discover (Ip kiralama isteği): İstemci Dhcp sunucusunun etkin olduğu networkte Ip adresi alacaksa, önce Dhcp Discover mesajını Broadcast yoluyla networkte yayınlar. Bu mesajın içine kendi fiziksel (MAC) adresini ekler.
2- Dhcp Offer (Ip kiralama teklifi): Dhcp sunucusu istemcinin yayınladığı Dhcp Offer mesajını yakalar ve istemci bilgisayara kendi veritabanındaki ilk uygun Ip adresini önermek için yine Broadcast yoluyla DhcpOFFER mesajın yayınlar.Bu mesaj Broadcast yoluyla yollandığı için tüm bilgisayarlara iletilir.Fakat mesajın içine istemcinin MAC adresi eklendiği için olası karışıklık engellenir.
3- Dhcp Request (Kiralanacak Ip seçimi): İstemci Dhcp sunucusunun yolladığı öneri mesajını alır ve tekrar sunucuya IP adresini istediğini Dhcp Request mesajını Broadcast yoluyla yayınlar.Bu sefer istemci mesajın içine Dhcp sunucusunun fiziksel Mac adresini ekler.
4- Dhcp Acknowledgement (Ip kiralama onayı): Dhcp sunucusu istemciden gelen istek mesajını kabul ettiğini belirten bir Dhcp ACK mesajını yine Broadcast yoluyla yayınlar ve istemci IP adresini edinmiş olur.
Günümüz ağları çokça bilgisayardan oluşmakta. 100, 200, hatta 1000 bilgisayarlı networkler bile bulunmakta bu ağlar uzaktan bakıldığında yönetimi çok zor olduğu düşünülmektedir. Peki işin gerçeği öylemi? Örneğin 1000 bilgisayarlı bir yapıda her bilgisayara gidip tek tek ip atamanız çok uzun bir zamanınızı alacaktır aynı şekilde bu bilgisayarlarının hangilerinin ip adresleri alıp almadıklarının kontrolüde oldukça zor olacaktır. Bu noktada Dhcp, sistem yöneticisinin imdadına yetişiyor. Tam adı Dynamic Host Configuration Protocol protokoldür. Türkçe anlamıysa Dinamik İstemci Ayarlama Protokolüdür. Ağdaki bilgisayarlara belirlediğiniz ip havuzundaki ipleri otomatik olarak bilgisayarlara atamanıza yarıyor. Yani DHCP, Internet Protokolüne (IP) bağlı çalışan ağlardaki hostlar (yani ağa bağlanan cihazlar) için bir ağ yapılandırma protokolüdür. İster yerel ağdaki bir bilgisayar, ister bir yazıcı ya da başka bir cihaz olsun, ağa bağlanan her cihazın bir IP adresi olmak zorundadır. IP aglarına bağlanan cihazların, diğer hostlarla (yani ağa bağlı diğer cihazlarla) iletişim kurabilmeleri için yapılandırılmaları gerekir. Bu yapılandırmada ihtiyaç duyulan temel bilgi IP adresidir. DHCP, ağa bağlanmaya çalışan cihazlara otomatik olarak bir IP adres tahsisi yapar (dinamik IP adresi). Yani, ağa bağlanan cihazın belirli bir IP adresine bağlı olması yerine, o anda ağa tahsis edilen bir alt ağdan (subnet) veya "havuzdan" boşta olan bir IP adresi tahsis edilir. Örneğin büyük bir şirket içerisinde bilgisayarlar veya dizüstü bilgisayarları sık sık yer değiştirir, yazıcılar bir yerden başka bir yere taşınır. DHCP olmaksızın, bu cihazlar her ağa bağlanmaya çalıştığında birisinin bir IP adresi bulması gerekirdi. Ama DHCP bu yer değiştiren, kapatılıp tekrar açılan bilgisayarlara otomatik olarak IP adresi atamak suretiyle ağa güvenli bir şekilde bağlanmasını sağlar.
Dhcp kurulumu için neler gereklidir?
Büyük işletmelerde DHCP Server kurulumu için ağ ortamınızın Server/Client mimarisinde çalışması gereklidir. Yani ortamda bir Domain Controller bulunması gerekebilir. Ev veya küçük ölçekli işletmeler için ADSL, VDSL, G.SHDSL vb. modemlerde zaten DHCP Server bulunmaktadır ayrıca bazı network cihazlarında da DHCP Server özelliği bulunmaktadır (Örğ. Access Point). Bu durumda herhangi bir kurulum yapmaksızın modem yada DHCP Server özelliği taşıyan cihazınızın ayarlarına girerek DHCP ayarlarını yapabilirsiniz. Son olarak ise alternatif 3. part programlar kullanarak kendi bilgisayarınızı DHCP Server haline getirebilirsiniz.
Dhcpnin avantajları nelerdir?
1- Ip adresleri merkezi yoldan dağıtılır.
2- Cihazlar arası Ip çakışmaları engellenir.
3- Cihazları tek tek dolaşıp elle Ip vermektense otomatik olarak dağıtır bu sayede sistem yöneticisinin iş yükünü hafifletir.
Dhcp ile hangi ip ayarları otomatik olarak atanabilir?
1- Ip adresi
2- Default Gateway adresi
3- Subnetmask adresi
4- Dns adresleri
Dhcpnin bileşenleri nelerdir?
1- Scope (kapsam): Network ortamındaki istemcilere verilecek Ip adresi aralığı ve kiralama süresi gibi bilgileri içerir.
2- SuperScope (üst kapsam): SuperScope aynı fiziksel networkte bulunan birden çok mantıksal Ip Networkünü desteklerken kullanılabilecek kapsamların yönetimsel gruplandırmasıdır.
3- Exclusion Range (dışlama aralığı): Kapsamdaki Ip aralığı içinden başka bir Ip aralığını dışlamak için kullanılır.Dışlama aralığındaki Ip adresleri networkteki hiç bir bilgisayara atanmaz.
4- Address Range (adres aralığı): Dhcp kapsamında otomatik olarak Ip atanabilecek Ip adresleri havuzudur.
5- Lease (kiralama): Dhcp sunucusu tarafından belirlenen ve istemci bilgisayarın kendisi için atanan Ip adreslerini kullanabileceği süredir.Default gelen süre : 8 gündür.
6- Reservation(rezervasyon): Dhcp sunucusu tarafından kalıcı bir Ip adresi atanmak istendiği zaman rezervasyon işlemi kullanılır. Rezervasyon cihazın her zaman aynı Ip adresi almasını sağlar.
7- Scope Options: Ip adresi ve SubnetMask değerinin dışındaki TCP/IP yapılandırma bilgisidir.Networkteki Router veya Dns serverın bilgileri gibi.
8- Dhcp relay agent: Kendi segmentinde Dhcp sunucusu bulunmayan istemcilerin Ip almasını sağlar.
Dhcp nasıl çalışır?
1- Dhcp Discover (Ip kiralama isteği): İstemci Dhcp sunucusunun etkin olduğu networkte Ip adresi alacaksa, önce Dhcp Discover mesajını Broadcast yoluyla networkte yayınlar. Bu mesajın içine kendi fiziksel (MAC) adresini ekler.
2- Dhcp Offer (Ip kiralama teklifi): Dhcp sunucusu istemcinin yayınladığı Dhcp Offer mesajını yakalar ve istemci bilgisayara kendi veritabanındaki ilk uygun Ip adresini önermek için yine Broadcast yoluyla DhcpOFFER mesajın yayınlar.Bu mesaj Broadcast yoluyla yollandığı için tüm bilgisayarlara iletilir.Fakat mesajın içine istemcinin MAC adresi eklendiği için olası karışıklık engellenir.
3- Dhcp Request (Kiralanacak Ip seçimi): İstemci Dhcp sunucusunun yolladığı öneri mesajını alır ve tekrar sunucuya IP adresini istediğini Dhcp Request mesajını Broadcast yoluyla yayınlar.Bu sefer istemci mesajın içine Dhcp sunucusunun fiziksel Mac adresini ekler.
4- Dhcp Acknowledgement (Ip kiralama onayı): Dhcp sunucusu istemciden gelen istek mesajını kabul ettiğini belirten bir Dhcp ACK mesajını yine Broadcast yoluyla yayınlar ve istemci IP adresini edinmiş olur.
