YÖNLENDİRME PROTOKOLLERİ
Yönlendirme protokolleri, ağlarda verilerin (paketlerin) hangi yoldan gideceğini belirlemek için kullanılan kurallardır. Bu protokoller, özellikle birden fazla yönlendirici (router) bulunan büyük ağlarda kullanılır. Amaç, verinin en kısa, en hızlı veya en uygun yoldan gitmesini sağlamaktır.
Yönlendirme Protokolleri Türleri
Statik Yönlendirme
Elle (manuel) yapılandırılır.
Küçük ağlar için uygundur.
Kontrol tamamen sizde olur.
Büyük ağlarda yönetimi zordur.
Küçük ağlar için uygundur.
Kontrol tamamen sizde olur.
Büyük ağlarda yönetimi zordur.
Dinamik Yönlendirme
Yönlendiriciler, birbirleriyle haberleşerek yolları otomatik olarak öğrenir.
Ağda bir değişiklik olursa, otomatik güncelleme yapar.
Kaynak tüketir.
Yönlendiriciler, yönlendirme protokollerini (RIP, OSPF, EIGRP, BGP vb.) öğrenmelidir..
Ağda bir değişiklik olursa, otomatik güncelleme yapar.
Kaynak tüketir.
Yönlendiriciler, yönlendirme protokollerini (RIP, OSPF, EIGRP, BGP vb.) öğrenmelidir..
İç (Interior) ve Dış (Exterior) Yönlendirme Protokolleri (Routing Protocols)
İç Yönlendirme Protokolleri (IGP - Interior Gateway Protocols):
Bir organizasyonun ya da otonom sistemin (AS) içinde kullanılan yönlendirme protokolleridir.
Örnek:
RIP (Routing Information Protocol)
OSPF (Open Shortest Path First)
EIGRP (Enhanced Interior Gateway Routing Protocol)
Dış Yönlendirme Protokolleri (EGP - Exterior Gateway Protocols):
Farklı otonom sistemler arasındaki yönlendirmeyi sağlar. İnternetin temel protokolüdür.
Örnek:
BGP (Border Gateway Protocol)
Kısacası:
Dış protokoller farklı ağlar veya organizasyonlar arasında.
İç protokoller: Aynı ağ içinde, tek yönetim altında.
Bir organizasyonun ya da otonom sistemin (AS) içinde kullanılan yönlendirme protokolleridir.
Örnek:
RIP (Routing Information Protocol)
OSPF (Open Shortest Path First)
EIGRP (Enhanced Interior Gateway Routing Protocol)
Dış Yönlendirme Protokolleri (EGP - Exterior Gateway Protocols):
Farklı otonom sistemler arasındaki yönlendirmeyi sağlar. İnternetin temel protokolüdür.
Örnek:
BGP (Border Gateway Protocol)
Kısacası:
Dış protokoller farklı ağlar veya organizasyonlar arasında.
İç protokoller: Aynı ağ içinde, tek yönetim altında.
Ağ yapısına ve Algoritmaya Göre Sınıflandırma
Ağ Tipine Göre Sınıflandırma
IGP (Interior Gateway Protocol)
IGP, aynı organizasyona ait bir ağ (örneğin bir şirketin iç ağı) içinde yönlendirme yapmak için kullanılır. Bu protokoller, yönlendiriciler arasında otomatik olarak yol bilgisini paylaşır. Genellikle daha hızlı yakınsama sürelerine, daha az karmaşaya ve düşük gecikmeye sahiptir.
Kullanım alanı: LAN (Yerel Alan Ağı) ve özel WAN (Geniş Alan Ağı).
Örnek:
RIP: Basit, temel protokol; küçük ağlar için uygundur.
OSPF: Geniş ölçekli, hiyerarşik ağlar için uygundur.
EIGRP: Cisco’ya özel, gelişmiş bir IGP’dir.
IS-IS: Özellikle büyük servis sağlayıcı ağlarında kullanılır.
Kullanım alanı: LAN (Yerel Alan Ağı) ve özel WAN (Geniş Alan Ağı).
Örnek:
RIP: Basit, temel protokol; küçük ağlar için uygundur.
OSPF: Geniş ölçekli, hiyerarşik ağlar için uygundur.
EIGRP: Cisco’ya özel, gelişmiş bir IGP’dir.
IS-IS: Özellikle büyük servis sağlayıcı ağlarında kullanılır.
EGP (Exterior Gateway Protocol)
EGP, farklı organizasyonlara veya farklı yönetimlere ait ağlar arasında yönlendirme yapmak için kullanılır. İnternet gibi çok büyük, merkezi olmayan ağlarda kullanılır. Ağlar arasında "kim neyi nereden geçirecek" gibi politikaları belirler.
Örnek:
BGP (Border Gateway Protocol): İnternetin omurgasını oluşturan, otonom sistemler arasında çalışan yönlendirme protokolüdür.
Örnek:
BGP (Border Gateway Protocol): İnternetin omurgasını oluşturan, otonom sistemler arasında çalışan yönlendirme protokolüdür.
Algoritmaya Göre Sınıflandırma
Yönlendirme protokolleri ayrıca ağ yollarını nasıl hesapladıklarına göre sınıflandırılır.
Distance-Vector (Mesafe-Vektör) Protokolleri
Her yönlendirici, komşularına bildiği yolları ve o yolların uzaklıklarını bildirir. Yönlendirici, yol bilgisini sadece komşusundan aldığı kadar bilir (ağın tamamını görmez). Basit bir yapıdadır ancak Yavaş yakınsama süresi vardır ve Yönlendirme döngüsü oluşabilir (önlem alınmazsa).
Örnek:
RIP
IGRP
Örnek:
RIP
IGRP
Link-State (Bağlantı Durumu) Protokolleri
Her yönlendirici, ağın tam topolojisini öğrenir ve kendi yönlendirme tablosunu oluşturur.
Protokol; bağlantıların durumu, bant genişliği gibi bilgileri değerlendirerek en iyi yolu hesaplar. Daha doğru sonuç verir ve yakınsama süresi hızlıdır ancak daha fazla işlem gücü ve bellek kullanır.
Örnek:
OSPF
IS-IS
Protokol; bağlantıların durumu, bant genişliği gibi bilgileri değerlendirerek en iyi yolu hesaplar. Daha doğru sonuç verir ve yakınsama süresi hızlıdır ancak daha fazla işlem gücü ve bellek kullanır.
Örnek:
OSPF
IS-IS
Hybrid (Hibrit) Protokoller
Distance-vector ve link-state protokollerinin güçlü yönlerini birleştirir. Ağın topolojisine göre en iyi yöntemle yönlendirme yapmaya çalışır.
Örnek:
EIGRP (Cisco’ya özgüdür, yarı link-state özellik gösterir)
Bunlar fazla detaylı geldiyse sadece yaygın olanları (RIP, OSPF, EIGRP, BGP) bilmeniz yeterli.
Örnek:
EIGRP (Cisco’ya özgüdür, yarı link-state özellik gösterir)
Bunlar fazla detaylı geldiyse sadece yaygın olanları (RIP, OSPF, EIGRP, BGP) bilmeniz yeterli.
ÖZET
Protokol | Tipi | Kullanım Alanı | Yakınsama Hızı | Avantajı | Dezavantajı |
|---|---|---|---|---|---|
RIP | Distance-vector | Küçük ağlar | Yavaş | Basit yapı | Büyük ağlar için yetersiz |
OSPF | Link-state | Büyük iç ağlar | Hızlı | Hiyerarşik yapı | Yapılandırma karmaşık |
EIGRP | Hybrid | Cisco tabanlı iç ağlar | Çok hızlı | Gelişmiş metrikler | Cisco’ya bağımlı |
BGP | Path-vector | İnternet, ISP | Orta | Ölçeklenebilir ve esnek | Karmaşık yapılandırma |


